Klienci wybierając z półki sklepowej produkt, najczęściej kierują się jego opakowaniem, nie zwracając uwagi na jego etykietę i zawarte na niej informacje. W efekcie w wyniku pośpiechu często kupują produkty szkodliwe dla swojego zdrowia.

Czytaj etykiety i dokonuj świadomych zakupów!

Na każdym produkcie powinna znajdować się etykieta zawierająca informacje o jego składzie. Klienci pomijają je często z uwagi na towarzyszący im pośpiech, brak umiejętności ich interpretacji czy też świadomie traktując dane jako nieistotne. 

Tymczasem mają one ogromny wpływ na nasze zdrowie, samopoczucie oraz wygląd. Warto zatem zwracać uwagę na to, co kupujemy. Czytanie informacji zamieszczonych na opakowaniu to jeden z warunków podjęcia świadomej decyzji zakupowej.

 

Etykieta – źródło ważnych informacji 

Podstawowym zadaniem etykiety jest informowanie kupujących o cechach artykułów spożywczych. Zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady UE dotyczącym przekazywania konsumentom informacji na temat żywności z października 2011 roku, etykiety znajdujące się na opakowaniach artykułów spożywczych muszą być:

  • czytelne 
  • zrozumiałe 
  • nieusuwalne

Nie mogą także wprowadzać w błąd ani pomijać ważnych z punktu widzenia konsumenta informacji. Każdy producent żywności sprzedający produkty na terenie Unii Europejskiej ma obowiązek zamieścić na opakowaniu swojego towaru:

  • nazwę wskazującą na rodzaj produktu
  • skład wraz z wyróżnionymi alergenami
  • zawartość netto
  • termin przydatności do spożycia bądź datę minimalnej trwałości
  • wartość odżywczą
  • warunki przechowywania
  • sposób przygotowania
  • dane producenta oraz miejsce pochodzenia (np. w przypadku mięsa)

Przy bardzo małych opakowaniach producent może umieścić wyjątkowo tylko:

  • nazwę produktu
  • listę alergenów
  • zawartość netto
  • datę minimalnej trwałości lub termin przydatności do spożycia

 

Alergeny

Producenci sprzedający swój towar na terenie Polski są zobligowani do zamieszczania na opakowaniach artykułów spożywczych informacji o zawartości składników mogących być przyczyną alergii, takich jak m.in.:

  • gluten
  • jaja
  • orzechy
  • soja
  • produkty mleczne 

Zgodnie z przepisami wprowadzonymi w 2014 roku, substancje powodujące alergię bądź nietolerancję powinny zostać podkreślone odróżniającym się pismem (np. kursywą czy pogrubieniem) od tego, którym nadrukowany został wykaz pozostałych komponentów produktu.

Istnieje jednak wyjątek od tego zapisu:

  • Produkty jednoskładnikowe, takie jak np. mąki, nie muszą mieć składu zamieszczonego na opakowaniu, a co za tym idzie – producenci nie mają obowiązku osobno wypisywać alergenów. Jednak do nazwy produktu muszą dołączyć człon wskazujący na zawartość substancji mogących uczulić. Tym sposobem na półkach w sklepach nie znajdziemy artykułów nazwanych samym słowem „mąka”, a raczej sformułowaniem „mąka pszenna” czy „mąka żytnia”. Zarówno pszenica, jak i żyto znajdują się w wykazie alergenów zatwierdzonym przez Parlament Europejski i Radę UE. 

 

Wartość odżywcza

Wspomniane wcześniej rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady UE wprowadziło także obowiązek podawania informacji o wartości odżywczej, który wszedł w życie z dniem 13 grudnia 2016 roku.

"Informacja, do której zamieszczenia zobligowani są producenci to wartość energetyczna przeliczona na kilokalorie (kcal) i kilodżule (kJ), a także ilość tłuszczu, kwasów tłuszczów nasyconych, węglowodanów, cukrów, białka i soli. Poza wyżej wymienionymi, obowiązkowymi elementami na etykiecie można umieścić dane dot. zawartości takich składników jak np. błonnik pokarmowy czy witaminy i składniki mineralne. Wszystkie wartości deklaruje się obowiązkowo w przeliczeniu na 100 g bądź 100 ml. Dobrowolnie można podać je również w przeliczeniu na 1 porcję. W tabeli wartości odżywczych zamieszczona jest często także Referencyjna Wartość Spożycia dla wszystkich deklarowanych wartości odżywczych, która ma pomóc w oszacowaniu wartości żywieniowej produktu. RWS mówi nam jaki procent dziennej Referencyjnej Wartości Spożycia danego składnika zaspokoi zjedzenie porcji danego produktu" – tłumaczy Katarzyna Zadka, ekspert 7 edycji programu edukacyjnego „Żyj smacznie i zdrowo”, marki Winiary.

 

Termin przydatności 

Robiąc zakupy spożywcze, zawsze należy zwracać uwagę na to, jak długo dany produkt będzie przydatny do spożycia. Data zamieszczona na opakowaniu może mieć dwa różne znaczenia, dlatego warto dokładniej przyjrzeć się frazie widniejącej na etykiecie. Zapis „należy spożyć do…” określa się terminem przydatności do spożycia. Jest on wykorzystywany w przypadku produktów spożywczych, które szybko się psują, takich jak: mięso czy sery. Po upłynięciu daty podanej na opakowaniu nie należy spożywać danego artykułu, ponieważ może to skutkować problemami zdrowotnymi. Sformułowanie „Najlepiej spożyć przed… / Najlepiej spożyć przed końcem…” oznacza, że na produkcie podana została data minimalnej trwałości – do tego czasu prawidłowo przechowywany produkt zachowuje pełnię swoich właściwości. Upływ daty minimalnej trwałości nie oznacza, że produkt jest niebezpieczny, i że jego jakość jest znacznie gorsza, dlatego zanim go wyrzucimy warto indywidualnie ocenić jego stan i jeśli nie budzi naszych wątpliwości wykorzystać w kuchni. Dotyczy to przede wszystkim produktów suchych, m.in. ryżu, kaszy czy makaronów.

 

„Żyj smacznie i zdrowo” to program edukacyjny marki WINIARY, prowadzony w polskich szkołach gimnazjalnych. Misją programu „Żyj smacznie i zdrowo” jest przekazanie gimnazjalistom wiedzy z zakresu prawidłowego i zdrowego odżywiania oraz zachęcenie ich do wspólnego spożywania posiłków i podejmowania pierwszych samodzielnych prób gotowania. W ramach projektu promowana jest wśród młodzieży postawa proekologiczna, a także idea niemarnowania żywności.

Do tej pory, w sześciu edycjach „Żyj smacznie i zdrowo” wzięło udział blisko 80% szkół gimnazjalnych z całej Polski. Program marki WINIARY jest częścią strategii firmy Nestlé, w ramach której firma zobowiązuje się produkować wysokiej jakości produkty, będąc jednocześnie wiarygodnym partnerem w żywieniu i dbałości o zdrowie Konsumentów.

„Żyj smacznie i zdrowo” - program edukacyjny marki WINIARY

„Żyj smacznie i zdrowo” - program edukacyjny marki WINIARY

 

Patroni honorowi:

  • Minister Edukacji Narodowej
  • Rzecznik Praw Dziecka
  • Polskie Towarzystwo Nauk Żywieniowych
  • Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego
  • Ośrodek Rozwoju Edukacji

 

Źródło: Winiary