Lista zagadnień związanych z nowymi ustawami dotyczącymi opakowań i odpadów opakowaniowych, które wymagają wyjaśnień, uszczegółowień i jednoznacznej interpretacji. Lista powstała w wyniku uwag zgłaszanych przez przedsiębiorców podczas warsztatów konsultacyjnych będących częścią zorganizowanego przez Centralny Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Opakowań w Warszawie.

1. Pojęcie „Opakowania wielomateriałowe”
Z uwagi na brak definicji opakowań wielomateriałowych COBRO proponuje przyjąć terminologię unijną. Zgodnie z Decyzją Komisji Europejskiej 97/138/EC przez opakowania wielomateriałowe rozumie się opakowania wykonane z różnych materiałów, których to materiałów nie da się rozdzielić w sposób ręczny ( Rodzaje materiałów opakowaniowych w aneksach 1-6 wg 97/129/EC).
Wg EN 13193:2000 Packaging - Packaging and the environment - Terminology (Pr PN-EN 13193 Opakowania – Opakowania a środowisko – Terminologia):
- element – część opakowania, która może być oddzielona ręcznie lub przy użyciu prostych środków fizycznych;
- składnik opakowania – część opakowania lub jego elementów które nie mogą być oddzielone ręcznie lub przy użyciu prostych środków fizycznych

Dla przykładu:
- dla zadrukowanych etykiet, które są elementem opakowania, składnikami są etykiety niezadrukowane oraz farby użyte do druku, łącznie z rozpuszczalnikami, - dla butelek szklanych dekorowanych emaliami, składnikiem jest butelka szklana oraz emalie stosowane do dekoracji powierzchni, - dla folii wielowarstwowych jako składniki traktuje się wszystkie warstwy składowe łącznie z warstwą łączącą.
Zgodnie z tą terminologią butelka szklana z zamknięciem z tworzywa sztucznego i etykietą papierową nie jest opakowaniem wielomateriałowym. Opakowaniem wielomateriałowym jest natomiast torebka z laminatu papier/PE.

2. Rodzaje opakowań wg PKWIU, Załącznik nr 1 do ustawy
Niektóre rodzaje opakowań lub elementy opakowań (np. wyposażenie w postaci wkładek, owinięć itd.) z tworzyw sztucznych, papieru i tektury, aluminium i stalowe nie mają swojego odnośnika w PKWiU lub odnośniki nie zostały uwzględnione w załączniku. Proponujemy zrezygnowanie z symboliki PKWiU, tak jak ma to miejsce dla opakowań wielomateriałowych oraz opakowań z materiałów naturalnych. Przez opakowania należy rozumieć wszystkie rodzaje, które składają się na cały system pakowania, w którym wyrób jest wprowadzany na rynek, łącznie ze wszystkimi elementami.
Proponujemy również w kolumnie 2 poz. 3 zmienić zapis „ opakowania z blachy białej i lekkiej innej niż aluminiowa” na „opakowania z blachy stalowej”, gdyż opakowania są wykonywane również z grubej blachy stalowej czarnej.
Załącznik nr 1 do ustawy, w obecnej formie preferuje niektóre rodzaje opakowań, co nie jest zgodne z wymaganiami ochrony środowiska oraz zasadami, na których opiera się Dyrektywa 94/62/EC. Poniżej przytoczono takie przykłady.
Poz. 1 Opakowania z tworzyw sztucznych (PKWiU: 25.22; 17.40.21-50; 17.40.21-73; 17.40.21-75)
Rodzaje opakowań lub ich elementy nieuwzględnione w poz. 1: kubki, tacki, łubianki, etykiety, tuby, folie rozciągliwe, folie termokurczliwe, palety, wkładki np. kształtki ze spienionego polistyrenu itp.
Poz. 2 Opakowania z aluminium, o pojemności mniejszej od 300l (PKWiU: 28.72.12)
Rodzaje opakowań lub ich elementy nieuwzględnione w poz. 2: tacki, tuby, wiadra, zamknięcia itd.
Poz. 3 Opakowania z blachy białej i lekkiej innej niż aluminiowa (PKWiU: 28.72.11)
Rodzaje opakowań nieuwzględnione w poz. 3: opakowania z blachy stalowej czarnej (nieocynowanej)
Poz. 4 Opakowania z papieru i tektury (PKWiU: 21.21.12; 21.21.13; 21.21.14; 21.21.15-30)
Rodzaje opakowań lub ich elementy nieuwzględnione w poz. 4: bębny zwijane z tektury, owinięcia, wkładki, przekładki i inne wyposażenie

3. Kryteria do określenia opakowań wielokrotnego użycia.
Proponuje się przyjąć zgodnie z EN 13429:2000 Packaging - Reuse (Pr PN-EN Opakowania – Wielokrotne użycie)

4. Zakres i sposób uwzględniania opakowań wielokrotnego użycia w bilansie opakowań wprowadzanych na rynek.
Jak należy interpretować zapis, że przy obliczaniu osiągniętych przez przedsiębiorcę poziomów odzysku, do masy odpadów opakowaniowych dodaje się masę powtórnie wykorzystanych opakowań wielokrotnego użycia.
W związku z faktem, ze pojęcie odzysku zawiera recykling, czy można będzie doliczyć do masy poddanych recyklingowi odpadów opakowaniowych masę opakowań wielokrotnego użycia?

5. Czy możliwe jest osiągnięcie wymaganego poziomu recyklingu przez recykling zrealizowany w zakładzie przetwórczym za granicą?

6. Jaka dokumentacja jest potrzebna do udokumentowania poziomu zrealizowanego przez przedsiębiorcę odzysku i recyklingu?

7. Co należ rozumieć pod pojęciem dodatkowej ewidencji, o której mowa w art. 11 ustawy ?

8. Jak należy rozumieć "ostateczne wprowadzenie na rynek", o którym jest mowa w art. 3.5 ustawy. Chodzi w szczególności o wyjaśnienie, czy w przypadku produkcji usługowej, kiedy wyrób jest pakowany przez firmę inną niż firmującą ten wyrób na rynku, obowiązek wynikający z ustawy spoczywa na pierwszej czy na drugiej z tych firm.

9. Czy obowiązek odzysku i recyklingu, a w przypadku nieuzyskania odpowiedniego poziomu odzysku i recyklingu, obowiązek naliczenia i zapłacenia opłaty produktowej dotyczy przedsiębiorców sprowadzanych z zagranicy na własne cele produkcyjne produkty, półprodukty i surowce w opakowaniach (odpady opakowaniowe po produktach, półproduktach i surowcach powstają na terenie określonego zakładu i zgodnie z ustawą o odpadach ich posiadacz jest obowiązany poddania ich odzyskowi)?
Czy procedura dopuszczenia do obrotu dotyczy produktów, półproduktów i surowców (w opakowaniach) wykorzystywanych na własne cele przez przedsiębiorstwo?


10. Czy recyklingiem w sensie nowych przepisów jest regranulacja i aglomeracja odpadów z tworzyw sztucznych?
W sensie definicji recyklingiem jest powtórne przetwarzanie substancji lub materiałów zawartych w odpadach w procesie produkcyjnym w celu uzyskania substancji lub materiału o przeznaczeniu pierwotnym lub o innym przeznaczeniu.

11. Czy przedsiębiorca może stosować wariant mieszany – poziom recyklingu uzyskać częściowo samodzielnie we własnym zakresie, częściowo przez Organizację odzysku?

12. Co oznacza „opakowania wprowadzone w polski obszar celny w ramach procedury dopuszczenia do obrotu lub opakowania będące przedmiotem działalności gospodarczej? Czy dotyczy to opakowań importowanych, czy opakowań z produktem (wyrobem)? Na czym polega procedura dopuszczenia do obrotu w kontekście ustawy i co w praktyce oznacza data wydania z magazynu w celu ostatecznego wprowadzenia do obrotu?

13. Znakowanie opakowań
Producent i importer opakowań oraz przedsiębiorca mają obowiązek ich oznakowania, chyba że rodzaj opakowania tego nie wymaga.
Oznakowanie powinno określać:
- rodzaj materiałów wykorzystanych do produkcji opakowania,
- możliwość wielokrotnego użytku opakowania,
- przydatność opakowania do recyklingu.
Kto określa przydatności opakowań do ponownego przetwórstwa i możliwość wielokrotnego użytku oraz według jakich kryteriów? Czy pozostawiono to do interpretacji producentom?
Jak ma się certyfikat przydatności do ponownego przetwórstwa przyznawany przez COBRO do konieczności znakowania zgodnie znakiem wprowadzonym ustawą.
Czy producent posiadający certyfikat przydatności do ponownego przetwórstwa na określone opakowanie i uprawniony do nanoszenia znaku związanego z certyfikatem jest zobowiązany do wprowadzenia jeszcze innego znaku określonego ustawą?

14. Opakowania substancji chemicznych
- Czy poużytkowe opakowanie bezpośrednie po substancji chemicznej bardzo toksycznej, toksycznej, rakotwórczej, mutagennej lub niebezpiecznej dla środowiska jest odpadem niebezpiecznym?
Zgodnie z ustawą o odpadach takie odpady opakowaniowe są odpadami niebezpiecznymi i wymagają odrębnej gospodarki oraz unieszkodliwienia (unieszkodliwianie – poddanie odpadów procesom przekształceń biologicznych, fizycznych lub chemicznych określonym w załączniku nr 6 do ustawy o odpadach, w celu doprowadzenia ich do stanu, który nie stwarza zagrożenia dla życia, zdrowia ludzi lub dla środowiska). Nie powinny podlegać przepisom ustawy i nie należy wprowadzać obowiązku ich recyklingu, gdyż może to wywołać zagrożenia dla środowiska.
- W jaki sposób producent i importer substancji chemicznych bardzo toksycznych, toksycznych, rakotwórczych, mutagennych lub niebezpiecznych dla środowiska, ma ustalić wysokość kaucji na opakowania jednostkowe tych substancji, jeżeli to samo opakowanie jest stosowane do substancji o wartości kilku zł oraz kilkuset zł. W ustawie jest wymóg wartości kaucji nie niższej od 10% i nie wyższej od 30% ceny substancji chemicznej zawartej w takim opakowaniu.
- Jakie substancje chemiczne zaliczane są do kategorii substancji bardzo toksycznych, toksycznych, rakotwórczych, mutagennych lub niebezpiecznych dla środowiska? (katalog substancji, których opakowania są objęte kaucją)
- Czy producent i importer substancji chemicznych ma obowiązek przyjęcia opakowania po tych substancjach w przypadku obecności w opakowaniu pozostałości innych substancji.
- Czy obowiązki wynikające z art. 10.1 ustawy mogą zostać przeniesione na inny podmiot? Jeżeli tak, to czy konieczne jest, aby producent (importer) posiadał zezwolenia, o których mowa w art. 11?

COBRO uzyskało w Ministerstwie Środowiska obietnicę, że zgłoszone problemy zostaną wkrótce jednoznacznie zinterpretowane. Po uzyskaniu pisemnej odpowiedzi zamieścimy ją na naszej stronie internetowej.

Komentarze

  • Butelki

    Jak należy interpretować import na polski obszar celny pustych butelek w celu ich dalszej odsprzedaży? Czy importer takich butelek może je traktować jako importowany produkt, stanowiący odrębny przedmiot obrotu, czy też butelki te muszą zostać uznane za opakowanie? W tym ostatnim przypadku rozumiem, że import pustych butelek nie powinien być objęty przepisami ustawy "o opłacie produktowej i depozytowej".

  • Opakowania substancji chemicznych

    Kilka pytań i wątpliwości: 1. Co oznacza sformułowanie "cena substancji chemicznej zawartej w opakowaniu", która jest podstawą do wyliczania wysokości kaucji za opakowanie. Czy to jest cena zakupu, sprzedaży, producenta, importera ??? 2. W przypadku sprzedaży odczynników i wzorcow analitycznych zdarza się, że cena np. 100 mg substancji wynosi 1000 zł. Czy dodawanie do tej ceny kaucji w wysokości 10 do 30% ceny jest zgodne z logiką i intencją ustawodawcy ? 3. W przypadku wzorców analitycznych jest regułą, że wartość substancji chemicznej jest znikoma a o wysokości ceny decyduje certyfikat analityczny lub inna dokumentacja dołączona do opakowania. Jak w tym przypadku rozumieć sformułowanie "cena substancji chemicznej" ? 4. Czy nie ustalono żadnej granicznej ilości substancji trującej, bardzo trującej, itd. w opakowaniu ? Są opakowania jednostkowe po 5 mg, 10 mg ... Czy uzasadnione jest pobieranie za nie kaucji ? 5. Czas użytkowania niektórych odczynnikow może być stosunkowo długi (5 lat lub więcej). Ustawa nie zawiera żadnych ograniczeń czasowych, ale czy uzasadnione jest zamrażanie pieniędzy wydanych na kaucje na tak długi okres ? 6. Co robić w sytuacji, kiedy klient a. nie zapłaci kaucji ? b. nie zwróci opakowania ?

  • oznakowanie opakowań tekturowych i papierowych

    poszukuję dokładnyh info ze wzorami niezbędnych nadruków na pudełkach tekturowych i papierowych opakowaniach według wymogów unijnych