Polistyren spieniony - inaczej styropian - wykorzystywany jest powszechnie w budownictwie i chłodnictwie jako tani materiał termoizolacyjny, a w przemyśle elektronicznym i gastronomicznym - materiał opakowaniowy. Jest jednym z najdłużej stosowanych tworzyw termoplastycznych, a jego produkcja ciągle wzrasta.

Najbardziej znaną i powszechnie stosowaną formą polistyrenu jest styropian, wykorzystywany przede wszystkim w budownictwie i chłodnictwie jako materiał izolacyjny, a także w branży opakowaniowej do pakowania sprzęty RTV i AGD oraz artykułów spożywczych. Jego popularność związana jest głównie z niskimi kosztami wytwarzania i bardzo dobrymi parametrami fizyko-chemicznymi. Te pozytywne cechy produktu nie idą jednak w parze z cechami odpadu. Styropian będący odpadem jest, bowiem materiałem trudnym do przetwarzania. Ponadto niska opłacalność recyklingu związana z wysokimi kosztami transportu (lekkie i wielkogabarytowe elementy) nie sprzyjają znalezieniu lepszej metody unieszkodliwiania niż powszechnie stosowane składowanie.
Produktem wyjściowym do wytworzenia styropianu jest ropa naftowa. Swoją strukturę uzyskuje dzięki spienianiu go parą wodną i pentanem w obecności innych dodatków (stosowanych jednak w niewielkich stężeniach), w celu zwiększenia wydajności formowania lub obniżenia palności gotowych wyrobów. Sam proces technologiczny wytwarzania styropianu nie należy do najbardziej obciążających środowisko, a polistyren należy do materiałów mało reaktywnych, co nie oznacza, że problem konfliktu między nim, a środowiskiem, wbrew temu co się często uważa - nie istnieje.
Jako monomateriał nadaje się do powtórnego przetworzenia, choć czynnik ekonomiczny - dość tania technologia jego produkcji - nie jest wystarczająco motywujący do wprowadzenia odzysku na szerszą skalę (a postać spieniona utrudnia recykling i podnosi jego koszty). Natomiast nie poddany recyklingowi, czy chociażby odzyskaniu energii w nim zawartej, stanowi problem jako odpad ze względu na swoją objętość i niewykorzystany potencjał użytkowy. Zmieszany z odpadami komunalnymi praktycznie nie ulega degradacji, natomiast wydatnie przyczynia się do wzrostu objętości wysypisk.
Styropian charakteryzuje się korzystnym bilansem energetycznym, ponieważ jako surowiec wtórny (odpady produkcyjne oraz czysty styropian) może być stosowany jako dodatek termoizolacyjny do betonu, pustaków, tynków. Bywa, że jest wykorzystywany jako spulchniacz gleby. Po wyczerpaniu możliwości przetwarzania mechanicznego, można odzyskać energię zawartą w styropianie, gdyż jego wartość energetyczna jest zbliżona do oleju opałowego.
W wielu przypadkach artykuły z odzyskanego polistyrenu są zagęszczone przy użyciu różnych procesów przetwórczych i materiał wtórny używany jest w zastosowaniach typowych dla polistyrenu krystalicznego.
Wśród istniejących na świecie technologii dominują rozwiązania bardzo kosztowne. Jednym z nich jest metoda utylizacji opracowana przez firmę SONY. Odpady styropianu zbierane są przez samochód cysternę. W zbiorniku znajduje się płyn o właściwościach podobnych do kwasu cytrynowego, w którym spieniony polistyren rozpuszcza się. Dzięki temu transport odpadu jest zdecydowanie bardziej efektywny. Styropian, nadający się do ponownego wykorzystania, odzyskuje się po odparowaniu i skropleniu płynu.
Odmienne podejście do recyklingu styropianu zaprezentowali naukowcy z Politechniki Warszawskiej (Zespół fizyki Budowli Instytutu Konstrukcji Budowlanych) i pracownicy JW. Construction. W opracowanej metodzie wyeliminowano jeden z najbardziej kosztownych procesów, jakim jest niewątpliwie transport odpadu. Podstawową zasadą proponowanej technologii jest, bowiem recykling w miejscu jego powstawania. Styropian, a także inne formy polistyrenu, rozpuszcza się w mieszaninie specjalnie dobranych rozpuszczalników, a następnie po dodaniu odpowiednich dodatków uzyskuje się formę plastyczną, z której można uzyskuje się gotowy wyrób. Nosi on nazwę STYROZOL, został opatentowany i uzyskał wymagane atesty higieniczne. Znajduje zastosowanie jako materiał izolacyjny i środek do powierzchniowej impregnacji materiałów porowatych.

Rys. 1. Izolacje balkonów
Przedstawione powyżej rozwiązanie można stosować szczególnie do recyklingu odpadów polistyrenowych powstających na budowie. System przetwórstwa wymaga, bowiem jedynie małej wiaty z zadaszeniem i beczek (najlepiej 200 litrowych) wyposażonych w szczelne zamknięcie i zawór do spuszczania gotowego wyrobu. Odpadowy styropian (nawet zabrudzony) trafia do pojemnika w całości (nie musi być rozdrabniany) i rozpuszcza się bez konieczności mieszania. Jedynie w przypadku dużej skali produkcji wymagane jest zastosowanie dodatkowo procesu mieszania. Po uzyskaniu plastycznego produktu, trafia on bezpośrednio do wykorzystania na budowie. Niewątpliwą zaletą takiego rozwiązania jest całkowite wyeliminowanie zakupów lepików i abizolu oraz redukcja ilość powstających odpadów.
Do produkcji STYROZOLU można wykorzystać również polistyren uzyskany w związku z dystrybucją sprzętu RTV, AGD i artykułów spożywczych. Nadają się do tego wszelkiego rodzaju kształtki, wypełniacze opakowań, naczynia jednorazowe, tacki itp. produkty wykonane ze styropianu zarówno w formie spienionej jak i niespienionej. W związku z faktem, że tego typu odpady pojawiają się najczęściej w strumieniu odpadów komunalnych, niemal oczywistym miejscem na lokalizację stacji recyklingu jest wysypisko lub zakład przetwórczy odpadów komunalnych.
Recykling polistyrenu, odpadu zaliczanego do grupy odpadów uciążliwych, w Polsce obecnie właściwie nie istnieje. Biorąc pod uwagę potencjalne ilość tego surowca (w samej tylko Warszawie w granicach 1500 ton na rok) raz istniejące i gotowe do wdrożenia rozwiązanie technologiczne, istnieje szansa, że już wkrótce pojawią się recyklerzy gotowi podjąć się wyzwania w tej trudnej dziedzinie recyklingu.

www.odpady.net.pl

Komentarze

  • bardzo ciekawe rozwiązanie

    Witam!. Jakieś 2 lata temu pisałem pracę inż na temat recyklingu spienionego PS. Wtedy nigdzie nie znalazłem najmniejszej zmianki na ten temat. Z badań które przeprowadziałem wtedy, oraz z wiedzy którą posiadłem, widzę że wkońcu znalazł się sensowny sposób pozbywania się objętosciowych odpadów z ekspandowanego PS. Panowie Z Pol. War gratuluję pomysłu! Mam jeszcze pytanie czy jakaś firma zakupiła juz technologie i dziaa na naszym rynku i ewentualnie jak się z nią można skontaktować.

  • Gdzie się dowiedzieć

    Jeśli ktokolwiek wie jak się zabrać do tego, proszę o mail na kroolic@op.pl .

  • Zapytanie

    Jestem zainteresowany jakimis szczegółami na temat recyklingu styropianu. Jestem producentem sztukaterii elewacyjnej wykonywanej wlasnie ze styropianu. W efekcie produkcji tejze sztukaterii pozyskuje sią także spore iliści odpadu styropianowego. Powstaje problem ze składowaniem i pozbywaniem się powstałego w ten sposób problemu. Oczekuję na jakiekolwiek informacje. Pozdrawiam Jarek.

  • jak to zrobić

    Czy ktoś wie gdzie moźna kupić rozpuszczalnik warszawskich inżynierów i czy przetwarzanie w ten sposób jest uznawane za recykling? Czy opary nie są szkodliwe dla środowiska? Mamy duźe ilości styropianu w związku z prowadzeniem firmy agd i rtv stanowiące problem z utylizacją.Szukamy równieź firm które by chciały go odebrać.Możemy dowieźć bezpłatnie w woj,łódzkim.

  • kontakt

    Jestem bardzo zainteresowany kupnem całego procesu recyklingu styropianu. Proszę o pilny kontakt! 022.724.36.47. 022.755.12.10. Fax. 0.602.777.253.